Границы дозволенного в политике – борьба контекстов

Сравнение политических режимов в Беларуси и странах Запада уже давно стало одним из любимых занятий политических активистов. Все любят повторять, как хорошо у них и как плохо у нас. Действительно, тот факт, что в странах Западной Европы и США уровень политических свобод гораздо больше нежели в авторитарных странах постсовка, не подлегает сомнению. Однако за некритичной идеализацией либерально-демократических режимов часто не замечают, что государство в них охраняет свою власть не менее тщательно, чем у нас, разве что делает это другими способами.

В этой статье, опубликованной первоначально в газете “Новы час”, я постарался сравнить отношение государства к политическому насилию у нас и в либерально-демократических режимах, не впадая в идеализацию “свободного запада” – с одной стороны и в рашатудеевство (“а в америке негров линчуют!”) – с другой.

https://avtonom.org/author_columns/granicy-dozvolennogo-v-politike-borba-kontekstov

Вельмі цікавы і разумны артыкул аб асаблівасцях мыслення ультраправых.

Усе часцей прыходзіць на розум думка, што людзі групіруюцца ў палітычныя суполкі хутчэй па тыпах характару, чым па палітычных перавагах.

 

Гэта нешта новае

Тут.бай замазаў пікселямі анархісцкі сайт у навіне, бо ён унесены ў спіс экстрэмісцкіх. Цікава, а калі слова “анархісты” прызнаюць экстрэмісцкім, як тады пра іх будуць пісаць навіны? “Акхе-кхе-исты провели акцию?”

З Асанджа знятыя абвінавачанні

Ууупс, так што ж гэта атрымліваецца, зараз двух дзяўчын, што напісалі на Ассанджа заяву, будуць судзіць за ілжывы данос? Не ведаю нават чаму, але мне здаецца, што не будуць.

Дарэчы, напісалі на Асанджа заяву ў згвалтаванні дамы (адна з якіх – вядомая феміністка) за тое што ён… выкарыстаў дзіравы прэзерватыў. І, нібыта, зрабіў гэта наўмысна. Аказваецца, у Швецыі гэтага дастаткова каб прысесці ў турму на 6 год.

https://news.tut.by/world/543921.html

“лідары”

Вось такая “апазіцыя” – горш за ўладу. Яны сальюць любы пратэст з-за свайго баязліўства, дробязнасці, нікчымнасці. Спужаліся рэпрэсій! Дык чаго ж вы крычыце, што ў краіне дыктатура? Вас яшчэ ніхто не біў, не садзіў на суткі, крыміналкі не заводзіў, а вы ўжо спужаліся рэпрэсій. Улада і хацела каб вы спугаліся – а вы тым самым ей падыгрываецце, нагнятаючы атмасферу страха. Народ павінен гнаць сцанымі анучамі такіх “лідараў”, якія баяцца рызыкаваць і браць на сябе адказнасць. Цьфу, нечысць!
 

Рэакцыя Захаду

https://charter97.org/ru/news/2017/3/11/243446/
http://spring96.org/be/news/86160

Вось і першая рэакцыя замежнікаў пайшла. Тармазяць, як заўжды. Але лепей позна, чым ніколі. Усе ж, каб паўплываць усур’ез, гэтага зусім недастаткова. Патрэбныя як мінімум рэзалюцыі Савету Еўропы, Еўрапарламенту, заявы еўракаміссараў, а лепш – званок Макею з Брусэлю ці Берліна з прамым указаннем на тое, што калі так далей справы пойдуць, грошай не будзе.
 
Аднак, так ці інакш, нам трэба памятаць, што калі-калі, а сення – дакладна, ніякая Еўропа нас не выратуе. У лепшым выпадку падтрымае маральна і акажа мінімальны ціск на рэжым. Бамбардзіровак урадавых войскаў. як у Лівіі, тут не будзе. І турба-санкцый таксама. Зараз не 2006. Зараз толькі самі.
 
Свой прагноз пра “перабудову” і адрачэнне Лукі ад улады дам ужо заўтра, бо спаць хочацца.

Трошкі абурэння з нагоды Марша абураных беларусаў

 

… дакладней таго, што аб ім пішуць і кажуць некаторыя.

Пачытаў два артыкулы (на Партызане і Навінах) аб тым, як добрая палова нашых апазіцыйных партый адмаўляецца ад удзелу ў маршы. Божа мой, якія толькі нагоды не выдумляюць! І “людзей пад штрафы падставіць” хоча Статкевіч (а калі самі 5-7-10 гадоў таму падстаўлялі людзей не пад штрафы а пад дубінкі і суткі – было ок?), і “няма адпаведнага плану” (як быццам там захоп улады плануецца і ўсе павінна быць распісана па хвілінах, калі штурмаваць тэлефон, тэлеграф, пошту) і, гэта ўвогуле шэдэўр: “не вычарпаныя мірныя і законныя метады!”.

Апошняя фраза належыць не камусці а лідару “Гавары Праўду” Андрэю Дзмітрыеву.

Перш за ўсе ў мяне вызывае абурэнне, як ахвотна нашыя апазіцыйныя СМІ бяруць інтэрвью у чалавека, які АДКРЫТА СУПРАЦОЎНІЧАЕ З КДБ, і ў 2010 годзе здаў, зліў, падставіў, дэ-факта самалічна адправіў у турму шэраг людзей, ахвотна даючы паказанні на сваіх былых паплечнікаў. У яго, як ні ў чым не бывала, працягваюць браць каментары, кагосці дагэтуль цікавіць, што ён думае з той ці іншай нагоды. Хаця ў нармальным грамадстве людзям такога кшталту, здраднікі і падлецы, ім простам не ціснуць руку, не тое не размаўляюць. Імя яму і такім як ён – нечысць. НЕЧЫСЦЬ, яшчэ раз паўтараю.

Дык вось гэты чалавек, які быў завербаваны яшчэ ў 2010 годзе (калі не раней), і нават не скрывае свае сяброўства з карнікамі з КДБ, як толькі замаячыла перспектыва РЭАЛЬНАГА народнага пратэсту, фоткаецца з Качанавай і кажа на ўсе лады аб бесперспектыўнасці Маршу. Бачыце лагічны ланцужок? Ён настолькі кароткі, што зразумець, адкуль ногі растуць, гэта як скласці 2 і 2. Да, канструктыўная апазіцыя – яна такая. А вы якую хацелі? На ўсе лады гэты персанаж рэкламуе звароты ў суд, і напісанне лістоў прэзідэнту (!). Больш за тое, выказвае спачуванне тым, хто можа пацярпець: “У людей и так денег нет, они не знают, как заплатить эти 200 долларов. А тут организаторы хотят, чтобы они заплатили еще 500 за участие в такой акции.” Ах, як кранальна! А дзе ты быў са сваім спачуваннем ўсе папярэднія годы? І чаму не казаў аб бесперспектыўнасці акцый кшталту “Праспект нацыянальнага сцягу” альбо “Узгадаем рэферэндум стопіцотгадовай даўніны”? То бок гэтыя акцыі – актуальнейшыя чым рабаўніцкія паборы з 450 тысяч беларусаў? Дзмітрыеў нават прадказвае, колькі людзей прыйдуць: “На Марш рассеженных белорусов выйдет примерно 200 человек – и власти будут иметь яркое свидетельство, что проблемы с налогом нет.”, тым самым падштурходвае не хадзіць тых, хто яшчэ не вызначыўся. Запускае чуткі, маўляў: вось-вось, зараз дэкрэт адменяць! Трэба толькі больш зваротаў! (http://naviny.by/article/20170216/1487256797-administraciya-prezidenta-opustela-chinovniki-uspokaivayut-rasserzhennyh)

Калі нашая ўлада баялася зваротаў? Што за смех? Можна было б падумаць, што гэта піша чэл з іншай планеты, калі б не ведаў, што гэта пішацца з цынічным і цвярозым разлікам: раскалоць праціўнікаў улады, пасеяць неўпэўненасць у тых, хто збіраўся ісці.

Канешне, Дзмітрыеву падатак на дармаедства не пагражае. Атрымліваючы заробак адначасова ў выглядзе грантаў з ЕС і заробку ў КДБ, можна ўвогуле не думаць пра нейкія там 20 базавых. І, у прынцыпе, было б пляваць на ягоныя словы, калі б яны з такім пастаянствам не рэтрансляваліся ў публічнай прасторы. У Гавары Праўду ж есць нейкія актывісты, якія працуюць за ідэю, раздаюць нейкія ўлёткі, ездзяць, штосці робяць, вераць, што робяць гэта да лепшага. І падпарадкоўваюцца таму, хто пры першым жа патрабаванні – і ён гэта даказаў – салье іх карнікам. Ён жыве за ваш кошт, хіба не разумееце?

Дарэчы, Дзмітрыеў не адзін такі палітык. Тут варта ўзгадаць і іншых – але не хочацца падымаць гэтую тэму. Калі будзе бурліць народны вір, калі людзі пачнуць штурмаваць адміністратыўныя будынкі, і, урэшце, дзесяткі тысяч адчуюць сябе вольнымі, а не беспраўным скатом, яны пачнуць: “Не трэба крыві! Мы супраць гвалту! Мы адзін народ! Трэба дамаўляцца! Давайце сядаць за стол перамоваў!” І сядуць – за вашымі спінамі. І будуць угаворваць нас “Не паддавацца на правакацыі”, бо “шчэ не вычарпаныя легальныя метады”. І будуць заклікаць да дыялогу з уладамі. Дыялогу, з якога атрымаюць профіт толькі яны. У якім вашыя лёсы будуць вырашаныя загадзя.

Не верце палітыкам, вось што. Паглядзіце гісторыю любой рэвалюцыі, ад Вялікай французскай да Майдана. Яны ўсе здраджваюць, яны ўсе зацікаўленныя не ў пераменах а ў тым, каб прыйсці да ўлады. І ўсе яны, канешне, пераважалі б, каб улада перайшла да іх мірна, каб не варта было рызыкаваць. Але так не заўсёды атрымліваецца, і таму мы патрэбныя ім як інструмент. Ніколі не забывайцеся аб гэтым і разлічвайце не на лідараў а на саміх сябе і сваіх сяброў. А лепей – самі рабіцеся лідарамі. А такіх як Дзмітрыеў ганіце сцанымі анучамі. Адусюль.

Насилие и справедливость

Близится годовщина Октябрьской революции, и многие ругают большевиков, устроивших кровавый террор против своих противников. Справедливо ругают: большевики – могильщики революции. Но при этом иной комментатор или журналист нет-нет да и пройдется, сморщив носик, по “озверевшему плебсу”, который посмел, восстав, убить хозяина, разграбить его имение и сжечь списки повинностей. И непременно закончит такой писатель многозначительным рассуждением о вреде любых революций, мол, один хаос от них и насилие.
 
Вот вам, в познавательных целях, зарисовка из голодного бунта во Франции накануне революции 1789-94 гг. (книга П.Кропоткина “Великая Французская революция”.)
 
“В Дижоне народ завладел домами скупщиков-хлеботорговцев, разгромил их мебель, разломал их мельницы. Тогда-то комендант города – один из тех изящных, утонченных господ […] произнес в обращении к народу роковые слова, которые потом столько раз повторялись во время революции против дворян: “Трава уже выросла – ступайте, ешьте ее!”

Ці трэба дыскутаваць з ультраправымі?

Што важнейшае, прынцып свабоды слова ці барацьба супраць рэакцыйнай ідэалогіі? Такім пытаннем я задаўся сам для сябе на фоне назірання за заходнім палітычным жыццём. Нечакана, калі глядзіш на амерыканскія\заходнееўрапейскія СМІ і палітычных блогераў, на тую павестку, якую яны фармулююць, складываецца ўражанне, што галоўнымі апалагетамі свабоды слова з’яўляюцца правыя (рэспубліканцы, “анарха”-капіталісты, кансерватары), што, згадзіцеся, увогуле для правых неўласціва, бо яны ва ўсе вякі былі праціўнікамі грамадзянскіх свабод. У той жа час як левыя і левалібералы, выкарыстоўваючы ў якасці нагоды абарону правоў жанчын і меншасцяў, “барацьбу супраць дыскрымінацыі” імкнуцца гэтую свабоду абмежаваць. За прыкладамі далека хадзіць не трэба. Напрыклад, у Германіі вас будуць судзіць за адмаўленне Халакоста і апраўданне нацызма. У шэрагу еўрапейскіх краін прынятыя законы законы супраць г.зв. “hate speech” (мовы нянавісці). У ЗША такія законы, наколькі ведаю, не існуюць, але там ролю цэнзараў выконвае леваліберальная моладзь (пераважна, студэнты), аб’яднанні і рухі за правы меншасцяў. Ва ўніверсітэтах і публічных прасторах яны актыўна зрываюць выступы нават не нацыстаў а проста правых кансерватараў (якіх яны прыраўніваюць да нацыстаў), любых крытыкаў ісламу і фемінізму. Усё гэта пад штандарам барацьбы з нянавісцю і фашызмам. Абвінавачанняў у цэнзуры і прыцісканні свабоды слова яны не прымаюць, бо кажуць “ніякай свабоды слова для нацыстаў” (прытым, як я ўжо пісаў, крытэр нацыста вельмі шырокі: любы хто, напрыклад, кажа аб такой з’яве як чорны расізм, запісваецца ў нацысты), і для іх пытанне, пастаўленае ў пачатку гэтага тэксту, не стаіць: той, хто прытрымліваецца дыскрымінацыйных поглядаў (ці поглядаў, якія здаюцца ім дыскрымінацыйнымі) выказвацца не можа, яму можна ўсімі сродкамі закрываць рот.

Continue reading